Moet mijn bedrijf energie besparen?
Ja, als je bedrijf op een locatie 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m³ aardgas(equivalent) per jaar of meer gebruikt. Dan geldt de energiebesparingsplicht: je neemt alle maatregelen die je in 5 jaar of minder terugverdient, zoals tl-verlichting vervangen door ledlampen of het dak isoleren. Daarbij helpt de Erkende Maatregelenlijst (EML), met gangbare maatregelen die de Rijksoverheid al heeft doorgerekend. De plicht staat in de Omgevingswet, in het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) en het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Voor het gebouw is de eigenaar verantwoordelijk, voor de activiteiten de organisatie die ze uitvoert: op één locatie kunnen dat dus twee partijen zijn. Daarnaast heb je een informatieplicht: eens in de 4 jaar rapporteer je via het eLoket van RVO welke maatregelen je hebt genomen. De volgende uiterste datum is 1 december 2027. Heb je over 2023 nog niet gerapporteerd? Doe dat dan zo snel mogelijk. Blijf je onder allebei de drempels, of gebruik je alleen hernieuwbare energie die je op de locatie zelf opwekt, dan geldt de plicht niet.
📋 De regels
- De plicht geldt per locatie met een milieubelastende activiteit en een jaarlijks energiegebruik vanaf 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m³ aardgas(equivalent), ook in bedrijfstakken waarvoor normaal de gemeente de milieuregels bepaalt
- Je neemt alle maatregelen met een terugverdientijd van 5 jaar of minder. Daar horen ook maatregelen bij die de CO2-uitstoot verlagen, zoals zelf hernieuwbare energie opwekken
- Met de Erkende Maatregelenlijst (EML) voldoe je als je alle maatregelen neemt die voor jou gelden. Neem je er een niet, dan neem je een maatregel die minstens evenveel energie bespaart
- Eens in de 4 jaar rapporteer je via het eLoket van RVO, met eHerkenning niveau 2+ of hoger. De volgende uiterste datum is 1 december 2027
- De eigenaar van het gebouw is verantwoordelijk voor de gebouwmaatregelen, de organisatie die de activiteiten uitvoert voor de maatregelen bij die activiteiten
- Tel het energiegebruik van de activiteiten én de gebouwen op de locatie samen, inclusief zelf opgewekte energie. Stroom voor voertuigen die buiten de locatie rijden telt niet mee
- Gebruikt een locatie in een bedrijfstak waarvoor het Rijk de milieuregels bepaalt 10 miljoen kWh of 170.000 m³ of meer per jaar, dan geldt een onderzoeksplicht en niet de EML-aanpak
🔓 Uitzonderingen
- Onder allebei de drempels: gebruik je in een kalenderjaar minder dan 50.000 kWh elektriciteit én minder dan 25.000 m³ aardgasequivalent, dan geldt de plicht niet
- Alleen eigen hernieuwbare energie: gebruik je alleen energie die op de locatie zelf wordt opgewekt, dan geldt de plicht niet, ook niet als je het overschot aan het net levert
- Geen gebouw: staat er geen gebouw op de locatie en valt je bedrijf onder de algemene energiebesparingsactiviteit uit afdeling 3.2 van het Bal (bedrijfstakken waarvoor normaal de gemeente de milieuregels bepaalt)? Dan geldt de energiebesparingsplicht niet
- Uitgezonderde gebouwen: een woonfunctie, een alleenstaand gebouw kleiner dan 50 m² en een logiesgebouw dat minder dan 4 maanden per jaar wordt gebruikt en naar verwachting minder dan 25% verbruikt van het energiegebruik bij permanent gebruik
- Gebouw hooguit 2 jaar in gebruik: dan geldt de plicht niet voor het gebouw, maar je dient wel een rapportage in voor de informatieplicht
- Monument: de plicht geldt wel, maar niet alle maatregelen zijn bij een monument zomaar mogelijk
⚠️ Sancties en boetes
Toezicht en handhaving liggen bij het lokale bevoegd gezag: voor de meeste bedrijven en instellingen is dat de gemeente, voor complexe bedrijven de provincie. Gemeenten moeten dat werk aan hun omgevingsdienst geven, dus in de praktijk controleert die. De omgevingsdienst beoordeelt je rapportage; voldoet die niet, dan vraagt de omgevingsdienst je die te verbeteren en aan te vullen. Houd je je niet aan je verplichtingen, dan kan de omgevingsdienst handhaven. Een boetebedrag noemen de bronnen op deze pagina niet.
📎 Officiële bronnen
- RVO · Over de energiebesparingsplicht →
- RVO · Informatieplicht energiebesparing →
- Ondernemersplein · Maatregelen nemen voor energiebesparing →
- Besluit activiteiten leefomgeving · artikel 5.15 (maatregelen ter verduurzaming van het energiegebruik) →
- Besluit bouwwerken leefomgeving · artikel 3.84 (maatregelen ter verduurzaming van het energiegebruik) →
Sponsor deze pagina → Eén gelabeld blok, € 100 per maand. Prijs voor partners van het eerste uur: € 75, tot 31 januari 2027.
❓ Veelgestelde vragen
Hoe vaak en wanneer moet ik rapporteren voor de informatieplicht?
Eens in de 4 jaar. De vorige uiterste datum was 1 december 2023, de volgende is 1 december 2027. Heb je over 2023 nog geen rapportage ingediend, doe dat dan zo snel mogelijk.
Is de huurder of de verhuurder verantwoordelijk?
Allebei, elk voor een eigen deel. De eigenaar van het gebouw is meestal verantwoordelijk voor de gebouwmaatregelen, tenzij jullie andere afspraken hebben gemaakt. De organisatie die de activiteiten uitvoert, bijvoorbeeld een huurder die er een winkel runt, is verantwoordelijk voor de maatregelen bij die activiteiten.
Waar staat de energiebesparingsplicht in de Omgevingswet?
In twee besluiten onder de Omgevingswet. Het Besluit activiteiten leefomgeving (artikel 5.15) gaat over de activiteiten op een locatie. Het Besluit bouwwerken leefomgeving (artikel 3.84) gaat over de gebouwen, zoals een winkel- of kantoorfunctie.
Wat is de EML?
Dat is de Erkende Maatregelenlijst energiebesparing: een lijst met energiebesparende maatregelen met een terugverdientijd van 5 jaar of minder. De lijst is het uitgangspunt voor je rapportage. Per maatregel geef je aan of je hem hebt uitgevoerd, niet hebt uitgevoerd of een alternatieve maatregel hebt genomen.
Mag een adviseur de rapportage voor mij indienen?
Ja. Je kunt een intermediair machtigen om namens jou te rapporteren; je hoeft dan zelf geen eHerkenning aan te vragen. Je blijft wel zelf verantwoordelijk voor de inhoud van de rapportage.
🔎 Vaak gezocht
Waarmee mensen hier belanden:
- “energiebesparingsplicht bedrijven”
- “energiebesparingsplicht 2027”
- “informatieplicht energiebesparing hoe vaak”
- “informatieplicht energiebesparing huurder of verhuurder”
- “energiebesparingsplicht omgevingswet”
- “energiebesparingsplicht eml”