🏦 Mag ik als zzp'er pensioen opbouwen en aftrekken?

Onder voorwaarden

Kort antwoord

Ja, maar je regelt het zelf en de aftrek heeft grenzen. Als zzp'er bouw je niet automatisch pensioen op; recht op AOW heb je wel. Zelf aanvullen kan onder meer met een lijfrente of banksparen bij een bank, verzekeraar of beleggingsinstelling. Die premies en stortingen mag je aftrekken in je aangifte inkomstenbelasting, maar alleen bij een pensioentekort en tot je jaarruimte en reserveringsruimte. De jaarruimte is maximaal 30% van je premiegrondslag van het vorige jaar: je winst vóór ondernemersaftrek plus ander inkomen, waarvan ten hoogste € 137.800 meetelt, min € 19.172. Pensioen dat je via een pensioenregeling opbouwt, gaat er nog af. Jaarruimte die je niet gebruikt, kun je in de 10 jaar erna alsnog benutten. Over de inleg betaal je nu geen belasting, over de latere uitkeringen wel, in box 1. De fiscale oudedagsreserve (FOR) kun je sinds 2023 niet meer opbouwen. Voor sommige beroepen en bedrijfstakken is een pensioenregeling verplicht.

📋 De regels

Als zzp'er of ondernemer bouw je niet automatisch aanvullend pensioen op. AOW krijg je wel, vanaf je AOW-leeftijd
Aftrekbaar zijn premies en stortingen voor een lijfrenteverzekering, lijfrenterekening of lijfrentebeleggingsrecht die aan de voorwaarden voldoet, onder meer: afgesloten bij een financiële instelling die dat mag aanbieden, zoals een verzekeraar of bank, en met een vaste, periodieke uitkering
Je mag de premies alleen aftrekken als je een pensioentekort hebt en ze zelf betaalt. Je trekt ze af in het jaar waarin je ze betaalde
Jaarruimte: die is maximaal 30% van je premiegrondslag van het vorige jaar. Daarin tellen onder meer je winst vóór ondernemersaftrek, je belastbaar loon en je resultaat uit overige werkzaamheden, tot € 137.800, min € 19.172. De jaarruimte 2026 hangt dus af van je situatie in 2025
Reserveringsruimte: jaarruimte die je niet gebruikte, mag je in de 10 jaar erna alsnog gebruiken, tot € 42.753 per jaar. Heb je beide, gebruik dan eerst je reserveringsruimte, zodat oude ruimte niet vervalt
Het maximum geldt voor al je lijfrenteproducten samen. Over het geld in je lijfrente betaal je nu nog geen belasting; de latere uitkeringen zijn belast in box 1

🔓 Uitzonderingen

Verplichte pensioenregeling: voor bepaalde beroepsgroepen (onder andere notarissen, beroepen in de gezondheidszorg en de haven) en soms in een bedrijfstak moet je ook als zelfstandige verplicht deelnemen. Die premies zijn geen lijfrentepremies; je trekt ze af als zakelijke kosten, met een beperking
Oude regeling voortzetten: kom je uit loondienst, dan kun je soms vrijwillig doorgaan met de pensioenregeling van je oude werkgever. Geef dat binnen 9 maanden na het einde van je oude werk aan; de premie is maximaal 10 jaar aftrekbaar als uitgave voor inkomensvoorziening
Fiscale oudedagsreserve (FOR): sinds 2023 kun je geen oudedagsreserve meer vormen. Een opgebouwde FOR mag op de balans van je bedrijf blijven staan; je mag er alleen niets meer aan toevoegen
Ook in loondienst kun je een pensioentekort hebben. Bouw je daar pensioen op, dan vermindert dat je jaarruimte. Je eigen bijdrage aan de pensioenpremie in loondienst trek je niet af: je werkgever haalde die al van je loon af voordat er belasting over werd ingehouden
Zelf sparen of beleggen kan ook. Dan staat je geld niet vast, en het valt voor de inkomstenbelasting in box 3, met een heffingsvrij vermogen

⚠️ Sancties en boetes

Er is geen boete als je als zzp'er geen pensioen opbouwt: buiten een verplichte beroeps- of bedrijfstakregeling bepaal je dat zelf. De gevolgen zitten in de belasting. Betaal je meer premie dan je jaar- en reserveringsruimte toelaten, dan mag je dat deel niet aftrekken, ook niet in een later jaar. Voldoet je product niet aan de voorwaarden voor een lijfrente, dan zijn de premies niet aftrekbaar. Koop je een lijfrente af, of wijzig je hem zo dat hij niet meer aan de voorwaarden voldoet, dan betaal je belasting over de afkoopsom en meestal ook revisierente.

📎 Officiële bronnen

Laatst gecontroleerd: 2026-10-26

Sponsor deze pagina → Eén gelabeld blok, € 100 per maand. Prijs voor partners van het eerste uur: € 75, tot 31 januari 2027.

❓ Veelgestelde vragen

Is pensioen opbouwen verplicht voor een zzp'er?

Meestal niet: als zzp'er moet je meestal zelf voor een extra pensioen zorgen, naast je AOW. Voor bepaalde beroepsgroepen geldt wel een verplicht beroepspensioenfonds, bijvoorbeeld voor notarissen en beroepen in de gezondheidszorg en de haven, en soms geldt een bedrijfstakregeling ook voor zelfstandigen.

Hoeveel pensioen mag ik als zzp'er aftrekken in 2026?

Zoveel als je jaarruimte en je reserveringsruimte toelaten, en alleen bij een pensioentekort. De jaarruimte 2026 hangt af van je situatie in 2025: maximaal 30% van je premiegrondslag, waarvan ten hoogste € 137.800 meetelt, min € 19.172. Je eigen bedrag bereken je met het hulpmiddel lijfrentepremie van de Belastingdienst.

Wat is reserveringsruimte?

Dat is jaarruimte die je in eerdere jaren niet hebt gebruikt. Die mag je in de 10 jaar erna nog gebruiken, tot ten hoogste € 42.753 per jaar. Heb je zowel jaarruimte als reserveringsruimte, gebruik dan eerst je reserveringsruimte, zodat eerder niet-gebruikte jaarruimte niet verloren gaat.

Kan ik nog een oudedagsreserve (FOR) opbouwen?

Nee. Tot en met 2022 mocht je jaarlijks een deel van je winst reserveren voor je oude dag, maar sinds 2023 kun je geen oudedagsreserve meer vormen. Een opgebouwde FOR mag op de balans van je onderneming blijven staan; je mag er alleen niets meer aan toevoegen.

Betaal ik later belasting over mijn lijfrente?

Ja. Over het geld dat je in een lijfrente spaart, betaal je nu nog geen belasting, maar over de uitkeringen wel: die zijn belast in box 1, en de verzekeraar, bank of beleggingsinstelling houdt er loonbelasting op in. Koop je de lijfrente af, dan betaal je belasting over de afkoopsom en meestal ook revisierente.

🔎 Vaak gezocht

Waarmee mensen hier belanden:

“zzp pensioen aftrekbaar”
“zzp pensioen opbouwen”
“zzp pensioen verplicht”
“hoeveel pensioen aftrekbaar zzp”
“jaarruimte 2026”
“jaarruimte 2026 berekenen”