Ekki minniháttar framkvæmd — þær breyta útliti hússins, og tilkynna þarf Veitum fyrir tengingu

Uppfært julio 2026

☀️ Þarf ég byggingarleyfi fyrir sólarsellur á þakinu?

Með skilyrðum

Stutt svar

Það fer eftir mati byggingarfulltrúa — sólarsellur á þaki eru ekki sjálfkrafa undanþegnar leyfi, og tengingu við dreifikerfið verður að tilkynna. Goðsögnin: að sólarsellur séu minniháttar framkvæmd sem enginn þurfi að spyrja um. Rangt — sólarsellur eru hvorki á lista yfir undanþegnar framkvæmdir (gr. 2.3.5) né tilkynningarskyldar (gr. 2.3.6) í byggingarreglugerð nr. 112/2012. Þar með gildir meginreglan: það að breyta útliti eða formi húss er byggingarleyfisskylt samkvæmt 9. gr. mannvirkjalaga nr. 160/2010. Hvort verkið er afgreitt sem byggingarheimild, fullt byggingarleyfi eða óveruleg breyting er mat byggingarfulltrúa í hverju sveitarfélagi — engin sérstök íslensk reglugerð er til um sólarsellur (staðan 2026). Á friðuðum eða eldri húsum er óveruleg-breyting-leiðin útilokuð og Minjastofnun kemur að málinu. Sjálfa nettenginguna verður svo að tilkynna Veitum áður en tengt er, og aðeins löggiltur rafverktaki má annast verkið.

📋 Reglurnar

Sólarsellur eru hvorki á lista yfir undanþegnar (gr. 2.3.5) né tilkynningarskyldar framkvæmdir (gr. 2.3.6) í byggingarreglugerð nr. 112/2012 — því gildir meginreglan um leyfisskyldu.
Að breyta útliti eða formi húss er byggingarleyfisskylt samkvæmt 9. gr. mannvirkjalaga nr. 160/2010; sólarsellur á þaki breyta útliti og falla þar undir.
Hvort verkið telst byggingarheimild, fullt byggingarleyfi eða óveruleg breyting er mat byggingarfulltrúa hvers sveitarfélags — engin sérstök reglugerð gildir um sólarsellur (2026).
Á friðuðum húsum eða húsum reistum fyrir 1918 er óveruleg-breyting-leiðin útilokuð og málið fer til Minjastofnunar.
Nettengingu smávirkjunar verður að tilkynna Veitum áður en tengt er, og aðeins löggiltur rafverktaki má annast verkið og skráir það hjá HMS.

🔓 Undantekningar

Sé sólarselluvirkið undir 12 kW og eingöngu til eigin nota nægir að tilkynna Veitum fyrir tengingu; ekki má þó selja umframorku án raforkusölusamnings (viðmið Veitna 2026).
Á nýbyggingu þar sem sólarsellur eru hluti af upphaflegri hönnun fylgja þær aðalteikningum og eru afgreiddar með byggingarleyfi hússins.
Sé aflið 12–100 kW þarf formlega umsókn til Veitna, og sala umframorku kallar á raforkusölusamning og árlegt innmötunargjald (viðmið Veitna 2026).

⚠️ Sektir og afleiðingar

Setjir þú upp sólarsellur sem breyta útliti hússins án tilskilins leyfis eða heimildar telst það óleyfisframkvæmd. Byggingarfulltrúi getur krafist þess að þú sækir um eftir á eða fjarlægir búnaðinn á eigin kostnað og beitt dagsektum samkvæmt mannvirkjalögum nr. 160/2010. Vanræktu að tilkynna Veitum og tengja í gegnum löggiltan rafverktaka er tengingin óheimil og getur verið aftengd, enda snýst krafan um öryggi dreifikerfisins. Faldi kostnaðurinn er tryggingalegur: bruna- eða rafmagnstjón af óskráðum eða ranglega tengdum búnaði getur skert vátryggingabætur, því tryggingar miða við að raflagnir og mannvirki uppfylli reglur. Á friðuðum húsum getur uppsetning án heimildar Minjastofnunar kallað á kröfu um að allt verði fært í fyrra horf. Loks getur óskráð virki tafið eða flækt sölu fasteignarinnar, því kaupandi og lánveitandi vilja sjá að framkvæmdir og raftengingar séu í lögmætu horfi.

📎 Opinberar heimildir

Síðast staðfest: 2026-07-12

❓ Algengar spurningar

Eru sólarsellur ekki bara minniháttar framkvæmd?

Nei, sólarsellur eru hvorki á lista yfir undanþegnar né tilkynningarskyldar framkvæmdir í byggingarreglugerð nr. 112/2012, svo sú einföldun stenst ekki. Af því að þær breyta útliti þaksins gildir meginregla 9. gr. mannvirkjalaga um leyfisskyldu, og það er byggingarfulltrúa að meta hvort þarf byggingarheimild eða fullt leyfi.

Þarf ég að láta Veitur vita af sólarsellunum?

Já, tengingu smávirkjunar við dreifikerfið verður að tilkynna Veitum áður en tengt er, og aðeins löggiltur rafverktaki má annast verkið og skráir það hjá HMS. Þetta er öryggiskrafa vegna dreifikerfisins, og virki yfir 12 kW kallar á formlega umsókn en ekki bara tilkynningu.

Má ég selja umframrafmagn frá sólarsellunum?

Ekki án raforkusölusamnings; smávirki undir 12 kW til eigin nota má tilkynna Veitum en ekki selja umframorku inn á kerfið án samnings. Sé aflið á bilinu 12 til 100 kW þarf formlega umsókn til Veitna, raforkusölusamning fyrir söluna og árlegt innmötunargjald samkvæmt viðmiðum Veitna 2026.

Gilda strangari reglur um sólarsellur á gömlum húsum?

Já, á friðuðum húsum eða húsum reistum fyrir 1918 er ekki hægt að fara óveruleg-breyting-leiðina, og málið fer til Minjastofnunar til umsagnar. Uppsetning án heimildar getur þá kallað á kröfu um að þakið verði fært í fyrra horf, svo rétt er að leita álits áður en nokkuð er fest á þakið.

Er til íslensk reglugerð sérstaklega um sólarsellur?

Nei, engin sérstök íslensk reglugerð fjallar um sólarsellur eins og staðan er 2026, og þess vegna ræðst niðurstaðan af almennum ákvæðum mannvirkjalaga og mati byggingarfulltrúa. Í reynd hafa dæmi sýnt að afgreiðsla getur tekið langan tíma, svo skynsamlegt er að ræða við byggingarfulltrúa snemma í ferlinu.

🔎 Oft leitað

Hvað fólk leitar að þegar það lendir hér:

“sólarsellur byggingarleyfi”
“sólarsellur á þak ísland”
“sólarrafhlöður leyfi”
“tilkynna veitum sólarsellur”
“sólarsellur umframorka sala”
“sólarsellur reglur ísland”