Μπορώ να κάνω νόμιμα απεργία;
Ναι: η απεργία είναι συνταγματικό δικαίωμα (άρθρο 23), αλλά δεσμεύεται από τύπους. Η απόφαση λαμβάνεται με μυστική ψηφοφορία γενικής συνέλευσης, που με τον Ν. 4808/2021 μπορεί να γίνει και με ηλεκτρονική ψήφο. Η προειδοποίηση είναι 24 ώρες (ιδιωτικός τομέας) ή 4 πλήρεις ημέρες για τις ΔΕΚΟ/δημόσιες υπηρεσίες. Πρέπει να διατίθεται προσωπικό ασφαλείας για την προστασία των εγκαταστάσεων και ελάχιστη εγγυημένη υπηρεσία στις δημόσιες υπηρεσίες (τουλάχιστον το 1/3). Ο νόμος του 2021 απαγόρευσε ρητά την παρεμπόδιση όσων δεν απεργούν. Παράβαση των τύπων καθιστά την απεργία παράνομη ή καταχρηστική. Με λίγα λόγια: ναι, αν τηρηθούν οι διαδικασίες.
📋 Οι κανόνες
- Απόφαση με μυστική ψηφοφορία (και ηλεκτρονικά)
- Προειδοποίηση: 24 ώρες ιδιωτικός / 4 ημέρες ΔΕΚΟ
- Υποχρεωτικό προσωπικό ασφαλείας εγκαταστάσεων
- Ελάχιστη εγγυημένη υπηρεσία στις δημόσιες υπηρεσίες
- Απαγόρευση παρεμπόδισης των μη απεργών
🔓 Εξαιρέσεις
- Ηλεκτρονική ψήφος: επιλογή, όχι υποχρέωση
- Παράβαση τύπων: η απεργία γίνεται παράνομη
- Υπέρμετρη βλάβη/κατάχρηση: καταχρηστική ακόμη κι αν νόμιμη
⚠️ Κυρώσεις και πρόστιμα
Δεν υπάρχει σταθερό χρηματικό πρόστιμο — η κύρωση είναι δικαστική κρίση ότι η απεργία είναι παράνομη ή καταχρηστική, με συνέπειες όπως απώλεια της προστασίας των αποδοχών, πιθανή πειθαρχική ή αστική ευθύνη για ζημίες. Εργοδότες ή θιγόμενοι τρίτοι μπορούν να ζητήσουν ταχεία δικαστική κρίση. Η παρεμπόδιση όσων δεν απεργούν (π.χ. αποκλεισμός εισόδων) μπορεί να καταστήσει την απεργία παράνομη και επισύρει ποινική ευθύνη. Προσοχή σε μύθους: «κάθε απεργία θέλει 24ωρη προειδοποίηση» — παραλείπει τον κανόνα των 4 ημερών για ΔΕΚΟ· και η ηλεκτρονική ψήφος δεν «διευκόλυνε» τις απεργίες — ο νόμος του 2021 τις έκανε ευκολότερα προσβλήσιμες. Για να είσαι εντάξει: τήρησε ψηφοφορία, προειδοποίηση, προσωπικό ασφαλείας και μην εμποδίζεις τους μη απεργούς.
📎 Επίσημες πηγές
- Ν. 4808/2021 — πλαίσιο για τις απεργίες →
- Σύνταγμα (άρθρο 23) — δικαίωμα απεργίας →
- Υπουργείο Εργασίας →
❓ Συχνές ερωτήσεις
Είναι νόμιμη η απεργία στην Ελλάδα;
Ναι. Η απεργία είναι συνταγματικά κατοχυρωμένο δικαίωμα (άρθρο 23). Όμως είναι αυστηρά διαδικαστική: η απόφαση λαμβάνεται με μυστική ψηφοφορία, με προειδοποίηση, προσωπικό ασφαλείας και ελάχιστη υπηρεσία στις δημόσιες υπηρεσίες. Η παράβαση των τύπων την καθιστά παράνομη ή καταχρηστική.
Πόση προειδοποίηση χρειάζεται;
Η προειδοποίηση είναι 24 ώρες στον ιδιωτικό τομέα και 4 πλήρεις ημέρες για τις ΔΕΚΟ και τις δημόσιες υπηρεσίες, με κοινοποίηση στον εργοδότη και στις αρμόδιες αρχές. Είναι μύθος ότι κάθε απεργία αρκεί να προειδοποιηθεί 24 ώρες πριν.
Τι είναι το προσωπικό ασφαλείας και η ελάχιστη υπηρεσία;
Προσωπικό ασφαλείας είναι οι εργαζόμενοι που πρέπει να παραμείνουν για να προστατευθούν οι εγκαταστάσεις. Στις δημόσιες υπηρεσίες απαιτείται και ελάχιστη εγγυημένη υπηρεσία, τουλάχιστον το ένα τρίτο της κανονικής, ώστε να μη διακόπτονται πλήρως κρίσιμες υπηρεσίες προς το κοινό.
Μπορώ να εμποδίσω όσους δεν απεργούν;
Όχι. Ο Ν. 4808/2021 απαγόρευσε ρητά τον εξαναγκασμό ή την παρεμπόδιση όσων επιλέγουν να μην απεργήσουν, π.χ. με αποκλεισμό των εισόδων. Η παραβίαση μπορεί να καταστήσει την απεργία παράνομη και επισύρει ποινική ευθύνη για όσους εμποδίζουν.
Τι γίνεται αν η απεργία κριθεί παράνομη;
Δεν υπάρχει σταθερό πρόστιμο, αλλά δικαστική κρίση παρανομίας ή κατάχρησης. Συνέπειες είναι η απώλεια της προστασίας των αποδοχών, πιθανή πειθαρχική ευθύνη και αστική ευθύνη για ζημίες. Εργοδότες ή θιγόμενοι τρίτοι μπορούν να ζητήσουν ταχεία δικαστική απόφαση.
🔎 Συχνές αναζητήσεις
Τι ψάχνουν οι χρήστες για να φτάσουν εδώ:
- “απεργια νομιμη προυποθεσεις”
- “προειδοποιηση απεργιας 24 ωρες ΔΕΚΟ”
- “ν 4808/2021 απεργια”
- “προσωπικο ασφαλειας απεργια”
- “παρανομη καταχρηστικη απεργια”
- “ηλεκτρονικη ψηφος απεργια”