Μπορεί να βγει σε πλειστηριασμό η πρώτη μου κατοικία;
Εξαρτάται — δεν υπάρχει γενική, αυτόματη προστασία: η πρώτη κατοικία μπορεί να πλειστηριαστεί. Προσοχή στα ξεπερασμένα εργαλεία: ο νόμος Κατσέλη (Ν. 3869/2010) έχει καταργηθεί (αντικαταστάθηκε από τον Ν. 4738/2020), και η πλατφόρμα προστασίας πρώτης κατοικίας (Ν. 4605/2019) έκλεισε το 2020. Σήμερα ισχύει ο εξωδικαστικός μηχανισμός (Ν. 4738/2020): ψηφιακή πλατφόρμα ρύθμισης οφειλών (έως 240 δόσεις σε τράπεζες, έως 420 σε Δημόσιο/ΕΦΚΑ), που παγώνει πλειστηριασμούς όσο διαρκεί η διαπραγμάτευση και τηρείται η ρύθμιση. Ο ευάλωτος οφειλέτης έχει πρόσβαση στον Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης (sale & leaseback). Με λίγα λόγια: όχι αυτόματη ασπίδα — προστασία μέσω ρύθμισης ή ευαλωτότητας.
📋 Οι κανόνες
- Καμία αυτόματη προστασία: η πρώτη κατοικία μπορεί να πλειστηριαστεί
- Νόμος Κατσέλη (3869/2010): καταργήθηκε
- Πλατφόρμα Ν. 4605/2019: έκλεισε το 2020
- Εξωδικαστικός (Ν. 4738/2020): ρύθμιση + πάγωμα πλειστηριασμών
- Ευάλωτος οφειλέτης: πρόσβαση στον Φορέα sale & leaseback
🔓 Εξαιρέσεις
- Ευάλωτος (ΥΑ 71670/2021): εισόδημα ≤7.000 €/άτομο, ακίνητο ≤120.000 €
- Χωρίς ευαλωτότητα: δεν υπάρχει διέξοδος επαναμίσθωσης
- Πάγωμα: λήγει αν αθετηθεί η νέα ρύθμιση
⚠️ Κυρώσεις και πρόστιμα
Δεν υπάρχει «πρόστιμο» — το διακύβευμα είναι ο πλειστηριασμός της κατοικίας. Ο εξωδικαστικός μηχανισμός λειτουργεί ως πρακτική ασπίδα: η υποβολή παγώνει τους πλειστηριασμούς όσο γίνεται διαπραγμάτευση και τηρείται η ρύθμιση, ενώ μεταρρύθμιση του 2025 υποχρεώνει τους πιστωτές να στέλνουν γραπτή πρόταση ρύθμισης ≥3 μήνες πριν τον πλειστηριασμό. Ο ευάλωτος οφειλέτης (εισόδημα έως 7.000 €/άτομο, αξία ακινήτου έως 120.000 €) έχει πρόσβαση στον Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης, που αγοράζει το σπίτι και το επαναμισθώνει με επιδοτούμενο ενοίκιο (~70–210 €/μήνα) και δικαίωμα επαναγοράς. Προσοχή: ο αναβαθμισμένος Φορέας δεν είναι ακόμη σε λειτουργία (αναμένεται φθινόπωρο 2026). Για να προστατευθείς: μπες έγκαιρα στον εξωδικαστικό και έλεγξε αν πληροίς τα κριτήρια ευαλωτότητας.
📎 Επίσημες πηγές
- Ν. 4738/2020 — ρύθμιση οφειλών / εξωδικαστικός →
- ΥΑ 71670/2021 — ευάλωτος οφειλέτης →
- ΚΕΥΔ — κρατική αρωγή οφειλετών →
❓ Συχνές ερωτήσεις
Προστατεύεται η πρώτη κατοικία από πλειστηριασμό;
Δεν υπάρχει γενική, αυτόματη προστασία. Η πρώτη κατοικία μπορεί να πλειστηριαστεί για χρέη. Προστασία υπάρχει έμμεσα, μέσω ρύθμισης στον εξωδικαστικό μηχανισμό, που παγώνει τους πλειστηριασμούς, ή για όσους έχουν την ιδιότητα του ευάλωτου οφειλέτη.
Ισχύει ακόμη ο νόμος Κατσέλη;
Όχι. Ο νόμος Κατσέλη (Ν. 3869/2010) έχει καταργηθεί και αντικαταστάθηκε από τον Ν. 4738/2020. Επίσης, η πλατφόρμα προστασίας πρώτης κατοικίας του Ν. 4605/2019 έχει κλείσει από το 2020. Σελίδες που τα παρουσιάζουν ως ενεργά είναι ξεπερασμένες.
Τι είναι ο εξωδικαστικός μηχανισμός;
Είναι μια ψηφιακή πλατφόρμα ρύθμισης οφειλών προς τράπεζες, Δημόσιο και ΕΦΚΑ, με έως 240 δόσεις για τις τράπεζες και έως 420 για το Δημόσιο. Η υποβολή παγώνει τους πλειστηριασμούς όσο διαρκεί η διαπραγμάτευση και τηρείται η ρύθμιση που θα συμφωνηθεί.
Ποιος είναι ο ευάλωτος οφειλέτης;
Είναι μια θεσμοθετημένη ιδιότητα με εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, π.χ. εισόδημα έως 7.000 € για μονοπρόσωπο νοικοκυριό και αξία ακινήτου έως 120.000 €. Δίνει πρόσβαση στον Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης, που αγοράζει το σπίτι και το επαναμισθώνει με επιδοτούμενο ενοίκιο.
Λειτουργεί ο Φορέας Επαναμίσθωσης;
Ο αναβαθμισμένος Φορέας Απόκτησης και Επαναμίσθωσης δεν είναι ακόμη σε λειτουργία· η έναρξη αναμένεται το φθινόπωρο του 2026. Στόχος είναι να βοηθήσει χιλιάδες νοικοκυριά ευάλωτων οφειλετών, αγοράζοντας το ακίνητο και επαναμισθώνοντάς το με δικαίωμα επαναγοράς.
🔎 Συχνές αναζητήσεις
Τι ψάχνουν οι χρήστες για να φτάσουν εδώ:
- “προστασια πρωτης κατοικιας 2026”
- “πλειστηριασμος πρωτης κατοικιας”
- “νομος κατσελη καταργηθηκε”
- “εξωδικαστικος μηχανισμος ρυθμιση”
- “ευαλωτος οφειλετης κριτηρια”
- “φορεας αποκτησης επαναμισθωσης”